20 juni 2025
Delen met Drempels: De Cultuur achter Open Leermateriaal in het Hoger Onderwijs
Terwijl internationale afspraken, zoals de UNESCO-aanbeveling uit 2019, en nationale initiatieven zoals edusources de norm van openheid benadrukken, blijft het gedrag op de werkvloer weerbarstig. Waarom aarzelden veel docenten om hun lesmateriaal te delen, terwijl zij het idee van toegankelijk onderwijs wel ondersteunden? In dit onderzoek is de verspreiding van Open Educational Resources (OER) aan de Radboud Universiteit onderzocht, met bijzondere aandacht voor de culturele, sociale en professionele factoren die het gebruik en hergebruik ervan beïnvloeden. We stellen dat het delen van kennis geen neutrale, technische handeling is, maar een sociaal geladen praktijk die raakt aan vragen over eigenaarschap, erkenning, status en professionele identiteit. Aan de hand van kwalitatieve interviews met docenten, beleidsmakers en ondersteuners hebben we verkend hoe zij betekenis geven aan OER, en welke barrières en motivaties zij ervaren bij het delen en hergebruiken van lesmateriaal. Dit onderzoek kijkt naar OER vanuit een invalshoek van hergebruik. In dit geval gaat het dan om hergebruik van lesmateriaal. Deze studie positioneert zich binnen de bredere discussie over open onderwijs in een academisch veld dat steeds meer onder invloed staat van marktlogica, competitie en meetbare prestaties. Door theoretische kaders van onder anderen Pierre Bourdieu (1986), Marcel Mauss (1925) en Appelgren & Bohlin (2015) te combineren, is geprobeerd inzicht te krijgen in de diepere betekenissen achter ogenschijnlijk individuele keuzes rondom het delen van kennis. Binnen het kader van hergebruik hebben we ook de theorie van Appelgren en Bohlin (2015) aangehaald over making en growing. Studentenwerkstuk Radboud Universiteit Culturele Antropologie
Lisa Giesen, Rani Cornelissens, Linn van den Bogert, Kim Kessel, Chris Hoogenraad