Ga naar de startpagina
Zoek leermateriaalKennis & expertiseCommunities
NL|EN
Privacy policyDeelnemende instellingen
Creative CommonsCreative Commons AttributionSURFFunded by the European Union

Filteren

Zoekresultaten (82)

…

HBO/WO

MBO

22 september 2026

HBL1 Hospitality, Business & Leadership - modulaire leermaterialen voor Hospitality

De student groeit van uitvoerend medewerker naar beginnend leider en ondernemende denker. Drie modules vormen een leerlijn: Manage your operation (coördineren van dagelijkse activiteiten), Lead your team (begeleiden, instrueren, feedback geven) en Launch your business (ondernemerskwaliteiten en verbetervoorstellen). Het onderwijs is ontworpen rond leeruitkomsten. Elke module heeft één leeruitkomst met succescriteria; de student werkt aan eigen bewijsstukken en bouwt zo een portfolio op. Modules zijn formatief (behaald of nog niet behaald); de summatieve afsluiting volgt op het niveau van het opleidingsonderdeel. Samenwerkend leren in wisselende samenstelling zit ingebouwd, met feedback volgens twee tops en één tip. Het pakket bevat per module een moduleboek (Word) en een lessenpresentatie (PowerPoint), aangevuld met een planning en een docentenhandleiding. Belangrijk: dit zijn sjablonen om te verrijken. De structuur, de KD-koppeling en de bewijsstukken liggen vast (strak op WAT). Volgorde, tempo, eigen praktijkvoorbeelden en accenten vult de docent zelf in (ruim op HOE). Op enkele plekken verwijst het materiaal naar de digitale leeromgeving en de periodenummering van Zadkine; pas die aan naar je eigen context. Onderdeel van de open set 'Modulair Hospitality-onderwijs KD 2025' van Zadkine Hospitality College. Bekijk de opleidingsroutes voor niveau 2, 3 en 4 om te zien waar dit onderdeel in de opleiding valt.

Document

Robbert Nijenhuis

16 juli 2026

Handleiding AI-bewust onderwijsontwerp voor hbo-docenten

De handleiding AI-bewust onderwijsontwerp voor hbo-docenten helpt docenten en opleidingsteams om bestaand onderwijs opnieuw te ontwerpen voor een context waarin generatieve AI breed beschikbaar is. De centrale vraag is niet hoe AI kan worden tegengehouden, maar welke kennis, vaardigheden en professionele afwegingen studenten zelfstandig moeten blijven beheersen. De handleiding biedt een praktische herontwerpcyclus. Docenten onderzoeken eerst de invloed van AI op leeruitkomsten, opdrachten en toetsing. Daarna bepalen zij welk bewijs nodig is om beheersing zichtbaar te maken. Zij kiezen bewust welke rol AI krijgt en ontwerpen passende beoordelingscriteria, validatiemomenten, leeractiviteiten en begeleiding. Het leerdoel en de professionele oordeelsvorming van de student blijven steeds centraal staan. AI mag het denken ondersteunen, maar niet vervangen. Daarom verschuift de aandacht van alleen het eindproduct naar het denkproces, de gemaakte keuzes en de zelfstandige toepassing van kennis in nieuwe situaties. De methodiek sluit aan bij onder meer constructive alignment, backward design en het ADDIE-model. Praktijkvoorbeelden, ontwerpvragen en concrete werkvormen maken de aanpak direct toepasbaar. Zo ondersteunt de handleiding hbo-opleidingen bij het ontwikkelen van betekenisvol, valide en toekomstgericht onderwijs waarin studenten verantwoord leren handelen met én zonder AI.

Document

Hans Rader, Michael Hendriks

9 juli 2026

Proces – Kwaliteitscheck in de digitale leermaterialencyclus

Dit document beschrijft het kwaliteitsproces voor digitale leermaterialen binnen de HAN en de elementen die nodig zijn om dat proces betrouwbaar, herhaalbaar en bruikbaar te maken. Het bevat 1. De werkwijze voor de kwaliteitscheck van digitale leermaterialen; 2. Het HAN-kwaliteitsmodel voor digitale leermaterialen; 3. Richtlijnen en een template voor (peer)review van digitaal leermateriaal; 4. Een toelichting op de toepassing van het kwaliteitsmodel en (peer)review binnen de leermaterialencyclus.

Document

Marijn Post, Marja Versantvoort

15 april 2026

Kwalitatief onderzoek hergebruik open leermaterialen

In opdracht van de Content Advies Raad, onderdeel van Npuls, is een kwalitatief onderzoek uitgezet onder vakcommunities die leermaterialen delen in collecties. Omdat veel materialen open worden gedeeld, maar nog weinig worden hergebruikt, is er onderzoek gedaan naar de reden waarom docenten wel of niet overgaan om open leermaterialen te gebruiken of aan te passen. Het onderzoek is uitgevoerd door Harry Stokhof en Roel Grol (HAN), in samenwerking met Sylvia Moes, Tineke van Maanen en Anders Kropveld.

Document

Roel Grol, Harry Stokhof, Sylvia Moes, Tineke van Maanen, Anders Kropveld

8 april 2026

Teamcanvas

Dit digispel is een interactief leermiddel dat docenten ondersteunt bij het ontwikkelen van Digitale geletterdheid en het kritisch inzetten van digitalisering binnen het docententeam. Door middel van spelelementen en dialoog worden deelnemers gestimuleerd om als team in gesprek te gaan over de digitale vaardigheden die ze bezitten, en de gaten qua digitale kennis bloot te leggen. Het spel bevordert coöperatief leren/werken.

Document

Zuyd Hogeschool

1 april 2026

Presentatie – Informatie over implementatie ADL

Een PowerPoint met informatie over het Verandertraject Aanpak Digitale Leermaterialen. Het Waarom, Achtergrond en de Implementatie. Deze kan worden gebruikt om het verhaal te vertellen binnen de eigen onderwijscontext.

Presentatie

HAN Verandertraject Aanpak Digitale Leermaterialen

12 februari 2026

Stappenplan + toelichting Taalbewuste Leeruitkomsten (NL en Engels)

Een stappenplan waar je meteen mee aan de slag kunt bij het beschrijven van taalbewuste leeruitkomsten en uitgangspunten voor het ontwerpen van het bijbehorende onderwijs voor een opleiding. Inclusief voorbeelden ter illustratie en tips voor de vervolgstappen: het toepassen van Taalbewust onderwijs als ontwerpprincipe.

Document

Annemarie Borst

13 januari 2026

Techwijs in zorg en welzijn

Zorg, welzijn en technologie: onlosmakelijk verbonden Twintig jaar geleden leek technologie nog iets van de toekomst. Maar inmiddels is het niet meer weg te denken uit de wereld van zorg en welzijn. De zorg- en ondersteuningsvragen zijn complexer geworden, het personeelstekort groeit – en technologie speelt een steeds grotere rol in oplossingen en ondersteuning. In visies, beleidsplannen en opleidingsprofielen is technologie terug te vinden. Toch is de praktijk weerbarstig. Want hoe geef je technologie echt een plek in je werk? Wat is de meerwaarde ervan? En wanneer kies je er bewust voor om géén technologie in te zetten? Dit boek helpt je om daarover kritisch en bewust na te denken. Het is speciaal geschreven voor mbo- en hbo-studenten in zorg en welzijn, én voor professionals die hun kennis en vaardigheden rond technologie willen versterken. Laat je inspireren, denk mee en ontdek hoe jij technologie op een doordachte manier kunt inzetten in jouw beroep. Het boek is samengesteld door experts vanuit onderwijs, werkveld en wetenschap. Het boek staat onder redactie van Marjolein den Ouden, Christina Jaschinski, Sjors Groeneveld, Liedewij Vogelzang en Marloes Postel, zij zijn verbonden aan het lectoraat Technology, Health & Care van Saxion en het practoraat Zorg en Technologie van ROC van Twente.

Open (Access) Tekst Boek

Marjolein den Ouden, Christina Jaschinski, Sjors Groeneveld, Liedewij Vogelzang, Marloes Postel

14 november 2025

Verhaal 3: een leerling in groep 8 regulier onderwijs met een oorlogstrauma

Leerkracht vertelt over ervaringen met een leerling in groep 8 regulier onderwijs met een oorlogstrauma. Deze PowerPoint-presentatie dient als visuele ondersteuning voor lessen en begeleidingsmomenten voortvloeiend uit de verhalenbundel "Verhalen van kracht en kwetsbaarheid". Het doel van het boekje is om te inspireren, ondersteunen en stimuleren van reflectie bij studenten, (startende) leerkrachten en opleiders, zodat zij leren van praktijkervaringen en hun professionele vaardigheden verder ontwikkelen. Het boek sluit aan bij de Leerwegonafhankelijke Leeruitkomsten (LOL’s), en behandelt thema’s als pedagogisch handelen, didactisch handelen, professionele identiteit en onderzoekend handelen.

Presentatie

Vera de Vries, Lotte Koning, Agnes Naber, Henderien Steenbeek, Elisa Kupers

14 november 2025

Verhalen van kracht en kwetsbaarheid

Dit verhalenboek brengt de praktijk van leerkrachten dichtbij en laat zien hoe zij het verschil maken voor kwetsbare leerlingen. Aan de hand van concrete verhalen uit regulier en speciaal onderwijs, zoals leerlingen met trauma, taalachterstanden, ADHD of ASS, krijg je inzicht in de complexe uitdagingen in de klas en hoe leerkrachten hierop inspelen. DOEL: Inspireren, ondersteunen en stimuleren van reflectie bij studenten, (startende) leerkrachten en opleiders, zodat zij leren van praktijkervaringen en hun professionele vaardigheden verder ontwikkelen. Het boek sluit aan bij de Leerwegonafhankelijke Leeruitkomsten (LOL’s), en behandelt thema’s als pedagogisch handelen, didactiek, professionele identiteit en onderzoekend vermogen. VOOR WIE: Pabo-studenten: oefenmateriaal en inspiratie om te leren reflecteren op complexe praktijksituaties. (startende) leerkrachten: handvatten voor de eerste jaren in het beroep en het omgaan met leerlingen die extra ondersteuning nodig hebben. Trainers en opleiders: didactisch materiaal voor cursussen, bij- en nascholing over gedrag, inclusie en professionele ontwikkeling. INHOUD EN OPZET: Verhalen worden aangevuld met start- en gespreksvragen, reflectieopdrachten, analyse van gedrag, handelingssuggesties, tips van leerkrachten, verdiepingsthema’s en leestips. Zo kan het boek zowel individueel als in groepsverband worden gebruikt, in lessen, intervisies of opleidingscontexten. Met dit boek willen de makers leerkrachten en studenten stimuleren om te blijven leren, reflecteren en groeien in hun betekenisvolle rol in het leven van kinderen. Uitgave van het Lectoraat Jeugd, Educatie en Samenleving van Hanze Groningen.

Document

Vera de Vries, Lotte Koning, Agnes Naber, Henderien Steenbeek, Elisa Kupers