Ga naar de startpagina
Zoek leermateriaalKennis & expertiseCommunities
NL|EN
Privacy policyDeelnemende instellingen
Creative CommonsCreative Commons AttributionSURFFunded by the European Union

Filteren

Zoekresultaten (62)

…

HBO/WO

MBO

16 juni 2026

Open Education menu

We created a ready-to-use menu with 17 different Open Education practices to be implemented in your education. With each practice turned into its own dish and recipe, you can easily see how the practice can be implemented, with its difficulty level and examples. The goal is to provide you with ideas and examples on how to implement Open Science practices into your education. Or use the menu as a starting point for conversations about open educational practices with colleagues! Already an expert? The menu can also be used for a 1-hour workshop on Open Educational practices for others interested in Open Science. Let the participants select a dish from the menu they are interested in, and help them to adapt the dish so they can turn their own ideas into real practices.

Presentatie

Jeroen Bosman, Ilcan Çiftcibaşi, Anneke van der Dussen, Ruud Dielen, Marie-Louise Goudeau, Pim Huijnen, Susanne Kirchhoff, Marc van Mil, Hanne Oberman, Annelies Pieterman-Bos

23 januari 2026

Self-study module Introduction to Plant Biology - Plant hormones

This self-study module is part of the series ‘Introduction to Plant Biology’ and introduces plant hormones, explaining how chemical signaling enables communication and coordination within plants. It is designed for students learning basic plant biology and for teachers seeking clear figures and explanations for educational use. The module covers fundamental concepts of cell signaling and signal transduction and examines the functions and interactions of major plant hormones, including auxin, cytokinin, abscisic acid, gibberellins, ethylene, salicylic acid, jasmonic acid, brassinosteroids, and strigolactones, in regulating plant growth, development, and responses to the environment.

Document

Elysa Overdijk, Anniek Oosterwijk, Kayla Delvers

17 december 2025

Onderwijs & AI Module voor Docenten

Generative Artificial Intelligence (genAI), ofwel generatieve kunstmatige intelligentie, maakt een snelle groei door. De nieuwste generatie genAI tools is zo goed dat het steeds moeilijker wordt te onderscheiden of een tekst door een mens of AI is geschreven. De ontwikkeling van genAI heeft dan ook een grote impact op de maatschappij en daarmee ook op het onderwijs. Daarnaast kan genAI onderdeel uit gaan maken van de toekomstige werkpraktijk van vele studenten. De realiteit is dat deze technologie er is en we zullen ons ertoe moeten verhouden. Hoewel de eindverantwoordelijkheid voor het gebruik van genAI ligt bij de student zelf, hebben wij de verantwoordelijkheid om hen te helpen hier op een verantwoorde manier mee om te gaan. Deze module beoogt hierbij te ondersteunen. Na het doorlopen van deze module ben je bekend met: Wat genAI is. Wat de impact van genAI is op onze wereld. De juridische kaders van genAI. De relatie tussen genAI en academische waarden en integriteit. De manieren waarop studenten genAI kunnen gebruiken en wat dat kan betekenen voor academisch onderwijs. De impact die genAI kan hebben op jouw onderwijs. Elk van de bovenstaande leerdoelen hoort bij één hoofdstuk van deze module. Deze module is gebaseerd op de module AI geletterdheid van de Rijksuniversiteit Groningen. De module is zowel in het Nederlands als het Engels beschikbaar en wordt hier aangeboden als Brightspace package. Dit zou ook in Canvas geïmporteerd kunnen worden.

Document

Steven Trooster, Max Moeskops

21 oktober 2025

Adaptive Expertise Assessment

Adaptive expertise verwijst naar het vermogen van individuen om hun kennis op innovatieve wijze te hercombineren om onbekende problemen op te lossen. Deze vaardigheid is essentieel voor interdisciplinair werken, en het effectief aanpakken van grote maatschappelijke uitdagingen. Wat Op deze pagina zijn te vinden: • Adaptive Expertise scenario’s. Deze kunnen ingezet worden om de adaptive expertise van studenten te meten. • Een link naar een voorbeeldassessment waarin de Adaptive Expertise scenario’s worden gebruikt. Binnenkort verschijnt op deze pagina een link naar een boekhoofdstuk waarin de theoretische achtergrond en toepassing van de Adaptive Expertise scenario’s worden toegelicht. Voor wie De materialen zijn bedoeld voor onderwijskundig adviseurs, beleidsmakers, curriculumontwikkelaars, docenten en onderzoekers in het hoger onderwijs, met name binnen interprofessionele en praktijkgerichte opleidingen. Waarom Het stimuleren van adaptive expertise draagt bij aan de ontwikkeling van veerkrachtige, reflectieve en lerende studenten en professionals. Door adaptive expertise te meten kunnen docenten beter inspelen op hoe studenten zich ontwikkelen als oplossers van maatschappelijke problemen buiten hun eigen kennisdomain.

Document

Yvette Baggen, Frank van Rijnsoever, Luc de Jongh

1 oktober 2025

Sustainable EU Economy: an interactive Textbook for Business Students

Dear Reader, Welcome to Sustainable EU Economy. This book is more than a textbook—it is an invitation to explore how the European Union shapes business, society, and sustainability in today’s interconnected world. My hope is that it will inspire you to think critically, engage actively, and see how Europe’s vision for a climate‑neutral and inclusive future connects directly to your own journey as a student and professional. This book was created to guide you through one of the most dynamic and influential regions in the world—the European Union. With its single market of over 450 million consumers and policies that shape global standards, the EU is not only a trading bloc but also a laboratory for resilience, sustainability, and innovation. This book will help you see the EU not just as an institution, but as a living system that directly impacts business, society, and the environment. You will explore how Europe is responding to challenges such as climate change, digital transformation, and shifting geopolitics, and how these responses create opportunities for businesses and professionals like you. This textbook is not a static resource but an interactive digital reference, designed to evolve alongside the changing study of European integration and sustainability. By combining case studies, discussion prompts, and applied exercises with live seminar content and guest lectures, it adapts to new research, policy debates, and global challenges. In this way, you may explore the EU not only as a historical and political project, but also as a dynamic economic system that continually reshapes business strategy, trade, and innovation. About the Jean Monnet Chair in Sustainable EU Economy: Awarded by the European Commission to Dr. Beata Kviatek and hosted by Hanze University of Applied Sciences, the Jean Monnet Chair in Sustainable EU Economy represents the first such Chair at a Dutch university of applied sciences. Co‑financed by the Erasmus+ Programme and Hanze University, the Chair advances knowledge of the EU’s transition toward a climate‑neutral, resource‑efficient, and socially inclusive economy. It promotes excellence in teaching and research, integrates sustainability priorities into business education, and fosters dialogue among academia, policymakers, businesses, and society. By producing impactful studies on green finance, energy transition, and corporate responsibility, and by linking local initiatives with EU goals, the Chair provides a vibrant platform for debate and engagement on Europe’s sustainable future.

Open (Access) Tekst Boek

Beata Kviatek

14 september 2025

GenAI Literacy presentations

These PowerPoints are designed to provide teachers the means to improve their students' AI literacy. The presentation is divided into seven themes: 1: What is Generative AI? 2: How does Generative AI work? 3: Prompting 4: GenAI and hallucinations (in development) 5: GenAI and bias 6: GenAI and sustainability 7: Gen AI and privacy/ bias Each topic includes a section focusing on traditional knowledgetransfer and a simple, active learning method. This material is licensed under CC BY-NC-SA 4.0. Created by the Teaching and Learning Centre (TLC) of UvA Centraal in collaboration with the TLC of the Faculty of Medicine.

Presentatie

Jesper Pool, Remco Jongkind, Sophie van Dijke, Job Radelaar, Frans Aris, Bjarne de Beer, Palina Vasilyeva, Ivar Kolvoort

1 september 2025

Economics in the Digital Age: Insights and Applications

This book serves as an essential resource for both undergraduate and graduate programs due to its comprehensive approach to digital economics: Theoretical Integration: It integrates classical economic theories with the digital economy, demonstrating how traditional principles apply to new digital realities. Practical Frameworks: It provides actionable insights for analyzing digital market trends and monetization strategies, relevant for students, managers, and business professionals alike. Case Studies and Real-World Applications offer concrete examples of digital transformations, making complex concepts more accessible and useful for research and coursework. Advanced Analytical Tools: The book helps students develop the analytical skills needed to evaluate digital business strategies, market dynamics, and the broader economic impact of digital technologies. For professionals, this book provides strategic guidance on navigating the challenges and opportunities of the digital economy. By understanding the core economic principles behind digital business models, managers can make informed decisions on everything from digital marketing to product development, all while anticipating and mitigating risks like cybersecurity threats or regulatory changes.

Open (Access) Tekst Boek

Shilpa Samplonius-Raut

28 januari 2025

Maintaining Classroom Management

In this report, the design of a blueprint for learning classroom management is presented. This program will be designed for pre-service lower secondary school teachers in the Netherlands (age group 11 to 16-year-old students; 2e graads in Dutch). These teachers are completing a bachelor’s degree in a specific subject area and take a six-month minor in which they receive pedagogical and didactical training to be prepared for teaching in secondary schools. This minor is accompanied by an internship in which the pre-service teachers put their skills into practice.Although the minor allots extensive attention to classroom management, teachers often struggle to manage both class and content. This is understandable as, although classroom management can be learned with the right amount of practice and support, mastery of classroom management skills takes around four years on average takes. To guide pre-service teachers well on their way towards mastering classroom management, a rigorous and evidence-based approach to teaching classroom management to pre-service teachers is needed. An evidence-based approach should allow for a productive and enjoyable learning process for pre-service teachers. One well-studied approach is found in the Four Component Instructional Design (4C/ID) model which offers an evidence-based approach to teaching complex skills. This paper adapts the 4C/ID model and applies it to the skill of classroom management for pre-service teachers in the Netherlands.

Document

Athanasios Stoidis, Milan Gomes, Sofia Souloglou, Fatemeh Zarei, V.E. Morssink-Santing, Jolien Mouw

17 januari 2025

Kunsteducatie, creativiteit en de rol van autonomie

Het doel van dit artikel is om een brede visie te schetsen op creativiteit in de kunsteducatie en het belang van autonomie voor leerlingen daarin. Eerst bespreken we de verschillende definities van het begrip creativiteit in de literatuur. Vervolgens lichten we onze bredere en dynamische visie op creativiteitsontwikkeling toe. Hoewel creativiteit in de literatuur vaak geassocieerd wordt met creatief denken, bespreken we in dit artikel dat creativiteit niet alleen een zaak is van het hoofd maar ook van het lichaam en van de omgeving. In die leeromgeving spelen leerkrachten een cruciale rol. We gaan in op de wederkerige relatie tussen creativiteit en motivatie bij leerlingen en de autonomie-ondersteuning door leerkrachten om het creatieve denken en handelen van leerlingen in de kunsteducatie te stimuleren. We bespreken zowel de verbale als de non-verbale aspecten van het ondersteunen van de creatieve autonomie van leerlingen. Vervolgens maken we aan de hand van praktische voorbeelden de vertaling naar de onderwijspraktijk. Tot slot doen we aanbevelingen voor de beroepspraktijk en de lerarenopleidingen.

Document

Ineke Haakma, Linda Hendriks

17 januari 2025

Talentgericht ondersteunen van leerlingen met kenmerken van autisme

In dit artikel leggen we de nadruk op het belang van het begrijpen van gedrag vanuit het perspectief van leerlingen met kenmerken van autisme. Door het dynamische karakter van ontwikkeling te benadrukken, wordt de focus verlegd van de diagnose van de leerling naar het interpreteren van gedrag vanuit de perceptie en ervaringen van de leerling zelf. Centraal in dit artikel staat: Hoe kan de leerkracht leerlingen met kenmerken van autisme talentgericht ondersteunen? Het doel is enerzijds om de lezer te inspireren om te kijken vanuit de ogen van de leerlingen. Anderzijds beogen we de lezer een aantal inzichten te geven in hoe de begeleiding van de leerling meer passend gemaakt kan worden. Door talentgericht te kijken en te handelen kunnen deze leerlingen gaan sprankelen en tot ontwikkeling komen. We gaan in op gedragingen die leerlingen met autisme kunnen vertonen in verschillende contexten. We moedigen leerkrachten aan om door de ogen van de leerling te kijken en begrip te hebben voor de basisbehoeftes. Door het bieden van structuur, ruimte en flexibele ondersteuning, kunnen leerkrachten hun onderwijs ook daadwerkelijk afstemmen op de behoeftes van leerlingen. Tot slot benadrukken we het belang van interprofessioneel samenwerken. Dit biedt mogelijkheden om het onderwijszorgaanbod voor leerlingen met autisme te verbeteren en inclusiever onderwijs te realiseren.

Document

Carla Geveke, Henderien Steenbeek