Go to homepage
Find educational resourcesKnowledge & expertiseCommunities
NL|EN
Privacy policy
Creative CommonsCreative Commons AttributionSURFFunded by the European Union

Filter

Search results (182)

…

HBO/WO

MBO

September 22, 2026

Begeleider Praktijkleren (K1226) - modulaire leermaterialen voor Hospitality

Een leidinggevende in de hospitality begeleidt bijna altijd nieuwe medewerkers of stagiairs. De student leert een startgesprek voeren, een SMART-leerplan maken, instructie geven op de werkvloer, objectief observeren, voortgang bespreken en het traject afronden. Vier opdrachten zijn tegelijk examenopdracht voor de proeve van bekwaamheid. Het onderwijs is ontworpen rond leeruitkomsten. Elke module heeft één leeruitkomst met succescriteria; de student werkt aan eigen bewijsstukken en bouwt zo een portfolio op. Modules zijn formatief (behaald of nog niet behaald); de summatieve afsluiting volgt op het niveau van het opleidingsonderdeel. Samenwerkend leren in wisselende samenstelling zit ingebouwd, met feedback volgens twee tops en één tip. Het pakket bevat per module een moduleboek (Word) en een lessenpresentatie (PowerPoint), aangevuld met een planning en een docentenhandleiding. Belangrijk: dit zijn sjablonen om te verrijken. De structuur, de KD-koppeling en de bewijsstukken liggen vast (strak op WAT). Volgorde, tempo, eigen praktijkvoorbeelden en accenten vult de docent zelf in (ruim op HOE). Op enkele plekken verwijst het materiaal naar de digitale leeromgeving en de periodenummering van Zadkine; pas die aan naar je eigen context. Onderdeel van de open set 'Modulair Hospitality-onderwijs KD 2025' van Zadkine Hospitality College. Bekijk de opleidingsroutes voor niveau 2, 3 en 4 om te zien waar dit onderdeel in de opleiding valt.

Document

Robbert Nijenhuis

September 9, 2026

Kennisclips AI voor studenten - Afl. 7: Creatief met AI

Ontdek hoe je AI kunt inzetten om je creatieve proces te versterken zonder je eigen stijl te verliezen. Gebruik AI om te verkennen, experimenteren en ideeën te ontwikkelen, terwijl jij zelf de regie houdt over het eindresultaat. Dit is een aflevering uit de reeks 'Kennisclips AI voor studenten'. Deze kennisclips zijn ontwikkeld om studenten te informeren over de kansen en bedreigingen van kunstmatige intelligentie (AI) en dragen bij aan hun AI-geletterdheid. De video's hebben een cc-by-4.0 licentie en zijn gemaakt door Mario Paiano en Tessa Visser (Fontys Educatie).

Video

Mario Paiano, Tessa Visser

July 16, 2026

Handleiding AI-bewust onderwijsontwerp voor hbo-docenten

De handleiding AI-bewust onderwijsontwerp voor hbo-docenten helpt docenten en opleidingsteams om bestaand onderwijs opnieuw te ontwerpen voor een context waarin generatieve AI breed beschikbaar is. De centrale vraag is niet hoe AI kan worden tegengehouden, maar welke kennis, vaardigheden en professionele afwegingen studenten zelfstandig moeten blijven beheersen. De handleiding biedt een praktische herontwerpcyclus. Docenten onderzoeken eerst de invloed van AI op leeruitkomsten, opdrachten en toetsing. Daarna bepalen zij welk bewijs nodig is om beheersing zichtbaar te maken. Zij kiezen bewust welke rol AI krijgt en ontwerpen passende beoordelingscriteria, validatiemomenten, leeractiviteiten en begeleiding. Het leerdoel en de professionele oordeelsvorming van de student blijven steeds centraal staan. AI mag het denken ondersteunen, maar niet vervangen. Daarom verschuift de aandacht van alleen het eindproduct naar het denkproces, de gemaakte keuzes en de zelfstandige toepassing van kennis in nieuwe situaties. De methodiek sluit aan bij onder meer constructive alignment, backward design en het ADDIE-model. Praktijkvoorbeelden, ontwerpvragen en concrete werkvormen maken de aanpak direct toepasbaar. Zo ondersteunt de handleiding hbo-opleidingen bij het ontwikkelen van betekenisvol, valide en toekomstgericht onderwijs waarin studenten verantwoord leren handelen met én zonder AI.

Document

Hans Rader, Michael Hendriks

July 15, 2026

Guest Journey Basis - modulaire leermaterialen voor Hospitality, Tourism & Leisure

Guest Journey Basis is een complete set open leermaterialen voor het gemeenschappelijke basisdeel B1 van het herziene KD Hospitality, tourism & leisure (2025). De set is volledig modulair opgebouwd: vier modules van vier weken vormen samen één opleidingsonderdeel van zestien weken. Het onderwijs is ontworpen rond leeruitkomsten. Elke module heeft één heldere leeruitkomst met succescriteria. De student werkt aan concrete bewijsstukken en bouwt zo een portfolio op. Zo weet de student steeds wat hij leert en waar hij staat. De set gaat uit van formatief handelen. Per module oefent de student formatief; de summatieve afsluiting volgt op OPO-niveau via portfolio en praktijkexamen. Feedback en feedforward staan centraal, niet cijfers per opdracht. Samenwerkend leren zit ingebouwd. Studenten werken met wisselende samenwerking — geen vaste buddy — en oefenen in trio's met rollenspel en observatie. Gemengde niveaus en profielen versterken het leereffect. De materialen zijn geschreven in cocreatie met docenten Hospitality én Tourism, en volledig op basis van het nieuwe KD. Daardoor sluit de inhoud aan op de actualiteit van het werkveld. Belangrijk: dit zijn sjablonen om te verrijken. De set geeft een stevige, gevalideerde basis — de vaste structuur, de KD-koppeling en de bewijsstukken liggen vast (strak op WAT). Maar het HOE is bewust ruim gelaten: volgorde, tempo, eigen praktijkvoorbeelden, gastsprekers en accenten vult de docent zelf in. Zo wordt de set binnen jouw eigen context een echte methode. Andere mbo-instellingen kunnen er direct mee starten en verrijken waar nodig.

Document

Robbert Nijenhuis

June 30, 2026

AI in de Onderwijspraktijk met eduGenAI

In deze training leren onderwijsprofessionals generatieve AI bewust en verantwoord inzetten in onderzoek en lespraktijk: didactisch, pedagogisch en ethisch. Deelnemers werken hierbij met het eduGenAI-platform*. De training duurt drie dagen, met elk een eigen focus. Deep dive in AI en het eduGenAI-platform, generatieve AI pedagogisch en didactisch inzetten & van idee naar usecase in eduGenAI. Er wordt actief gewerkt met opdrachten, reflectie en verdieping, ondersteund door presentaties, aanvullend materiaal en good practices uit de praktijk. *EduGenAI is beschikbaar voor instellingen die meedoen aan de pilot. Alle stappen om mee te doen staan op npuls.nl/edugenai.

Website

Npuls .

June 29, 2026

Kennispagina over dementie

Vilans heeft rijke informatie ontsloten dat ingezet kan worden binnen mbo en hbo over dementie. De volgende onderdelen worden behandeld: achtergrondinformatie over dementie - samenwerking met informele zorg, samenwerking met zorgverleners. Preventie en signalering. Het stellen van een diagnose. Persoonsgericht zorg. Palliatieve zorg. Omgaan met onbegrepen gedrag. Leven met dementie: een veilige omgeving omgeving bieden, patronen en ritme. Dagelijkse activiteiten: lezen, muziek luisteren of wandelen. Goede voeding en mondverzorging bij dementerenden. Sociale contacten: contact met familie, vrienden en andere mensen. Ondersteuning zoals thuiszorg, dagopvang of gespecialiseerde zorg. Valpreventie. Kwaliteit van zorg en ethische dilemma's. Richtlijnen over dementie. Tevens zijn er video's/kennis en instructieclips over symptomen en signalen van dementie, 9 beweegoefeningen voor mensen met dementie, integraal muziekaanbod bij dementie, nachtelijke onrust bij dementie. Er zijn diverse stappenplannen te vinden onder tools en casussen/verhalen. Zelftests voor leerlingen zijn beschikbaar om hun kennis mbt dementie en stervensfase te testen. Een rijke set aan tools die ingezet kunnen worden bij behandeling en begeleiding van dementie. Bovenop dit rijke materiaal zijn er ook diverse e-learnings beschikbaar zoals: Valpreventie bij ouderen met dementie en cognitieve stoornissen, dementie en de leefomgeving, slaapproblemen bij dementie, probleemgedrag herkennen en aanpakken, omgaan met veranderend gedrag, relatie met familie, medicijnen, dementie en onrust in de groep, non-verbale uitdrukkingen herkenen en dementie en verstoorde prikkelwerking.

Website

Tara Koenders, Cynthia Hofman

June 2, 2026

Taal en Imago

Titel: Les 1: Taal en je imago Positie in reeks: Deel 1 van een lessenserie van 6 lessen Type leermateriaal: Lesbrief (docx) en presentatie (pptx) Deze les maakt deel uit van de lessenserie ToTAAL jezelf binnen het vak Nederlands op mbo‑niveau 4. Doelgroep en onderwijscontext Doelgroep: Studenten mbo Onderwijsniveau: MBO niveau 4 Vak/context: Nederlands Vereiste voorkennis wordt niet expliciet benoemd in het materiaal. Inhoud en aanpak In deze les onderzoeken studenten de relatie tussen taal, imago en identiteit. De les start met een klassikale introductie en oriëntatie, waarin taal en communicatie centraal staan. Studenten denken mee via vragen, voorspellingen en een gezamenlijke mindmap. Daarna lezen studenten individueel literaire fragmenten en beoordelen zij het taalgebruik van personages met behulp van een waarderingsmatrix. In de zelfstandige verwerking vullen studenten een taalpaspoort in. De les wordt afgesloten met een evaluatie en een nulmeting. Gebruikte werkvormen: klassikale uitleg en gesprek bekijken van korte filmpjes individueel lezen van literaire fragmenten reflectie en waardering via opdrachten Leerdoelen Aan het einde van de les kan de student: reflecteren op de relatie tussen taal en identiteit; reflecteren op hoe anderen taalgebruik inzetten om identiteit te uiten; voorbeelden benoemen van creatief taalgebruik in verhalende teksten; creatief taalgebruik waarderen; benoemen hoe register en stijl samenhangen met het communicatieve doel; verschillende taalvariëteiten van het Nederlands benoemen; reflecteren op overtuigingen over talen en taalvariëteiten; nieuwe leesuitdagingen aangaan op basis van lees-, luister- en kijkervaringen. Praktische informatie Tijdsduur: circa 60 minuten (25 + 20 + 10 + 5 minuten)

Document

Babet Lier

April 1, 2026

Presentatie – Informatie over implementatie ADL

Een PowerPoint met informatie over het Verandertraject Aanpak Digitale Leermaterialen. Het Waarom, Achtergrond en de Implementatie. Deze kan worden gebruikt om het verhaal te vertellen binnen de eigen onderwijscontext.

Presentation

HAN Verandertraject Aanpak Digitale Leermaterialen

March 25, 2026

Handleiding – Handreiking strategische inzet ADL

Met teams of academiebreed kun je met elkaar in gesprek gaan op een teamdag of – overleg op basis van Handreiking strategische inzet ADL. Verken binnen de eigen academie waar ADL aan kan bijdragen; welke strategische doelen zijn voor de academie het meest belangrijk, hoe draagt ADL daaraan bij en welke consequentie heeft dit voor de implementatie van ADL in de academie?

Document

Thamar Elissen, Marja Versantvoort

March 1, 2026

Bevordering van Nederlandse taalcompetentie van studenten aan Nederlandse universiteiten.

Aanleiding voor deze handreiking was de intentie die de Nederlandse universiteiten in 2024 uitspraken om de Nederlandse academische taalvaardigheid van zowel Nederlandstalige als anderstalige studenten te versterken. Ook ligt er sinds 2024 een wetsvoorstel waarin de bevordering van de Nederlandse taalvaardigheid van studenten als een van de beoogde doelstellingen wordt benoemd. Om invulling aan deze ambitie te geven, is de landelijke UNL-werkgroep Academische Taalvaardigheid ingesteld. Die werkgroep, onder voorzitterschap van prof. dr. Peter Schrijver, heeft deze handreiking ontwikkeld.

Document

Carel Jansen, Peter Schrijver, Margot van Mulken, Janneke van der Loo, Gea Dreschler, Renske Bouwer, Katja Hunfeld, Esther Scheeren, Rosa Becker, Kirsten Dibbet